جنگنده اف-۳۵ پیشرفته ترین و قوی ترین جت جنگی جهان!!!

رونمایی از جنگنده f35
رونمایی از جنگنده f35 در نمایشگاه هوایی

اف-۳۵ صاعقه  ( F-35-Lightning) ساخت شرکت لاکهید مارتین، یک جنگنده نسل پنجم، تک‌ سرنشین، تک موتوره است که اولین جنگنده چندمنظوره نسل پنجمی در دنیا محسوب می‌شود.

پروژه طراحی و تولید جنگنده اف۳۵  بزرگترین و پرهزینه‌ترین در نوع خود در تاریخ نظامی بشر میباشد. 

بیشتر بدانید

معرفی عینک خلبانی

از ویژگی‌های کلی این هواپیما می‌توان به مافوق صوت بودن، رادارگریز بودن، چندمنظوره بودن ( برتری حملات هوایی، حملات هوا به زمین، هوا به دریا و جنگ الکترونیک )،عمود پرواز بودن (در برخی از مدل‌ ها)،چابکی بسیار بالا، قابلیت تیک آف و فرود از روی ناوهای هواپیمابر اشاره کرد.

برای توضیحات بیشتر با خلبان مشاور همراه باشید.

تصویری زیبا از جنگنده اف35
تصویری زیبا از جنگنده اف35

مشخصات عمومی جنگنده اف-۳۵ (مدل ای)

  • تعداد خدمه: یک نفر
  • نیروی پیشران: یک عدد موتور توربوفن Pratt & Whitney F-135 به همراه پس سوز
  • نیروی رانش: ۲۸۰۰۰ پوند
  • نیروی رانش با پس سوز: ۴۳۰۰۰ پوند
  • تحمل فشار تا 9g
  • حداکثر سرعت: ۱٫۶+ ماخ(۱٬۹۳۰ کیلومتر بر ساعت)
  • برد: ۲٬۲۰۰ (فقط مخازن داخلی سوخت)
  • حداکثر ارتفاع پروازی:۶۰٬۰۰۰ فوت(۱۸٬۲۸۸ متر)

ویژگی های جنگنده اف35

جنگنده اف۳۵ به عنوان یک جنگنده نسل پنجم دارای ویژگی‌های منحصر به فردی است که از جمله این ویژگی‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

نمایشگر کلاه هلمت خلبان

کلاه هلمت خلبان اف۳۵ به عنوان اولین جنگنده از یک نمایشگر حرفه ای بهره می‌برد که این نمایشگر اطلاعاتی را که قبلاً در نمایشگر سربالا یا سامانه هاد (Head Up Display) وجود داشته را در جلوی دید خلبان به نمایش میگذارد. همچنین تصاویر دید در شب نیز توسط حسگرهای الکترواپتیکی به کلاه خلبان ارسال شده و بر روی آن نمایش داده می‌شود.

کلاه هلمت خلبان f-35
کلاه هلمت خلبان f-35

این جنگنده نیازی به هدف گیری فیزیکی جهت شلیک جنگ افزار های خود ندارد، زیرا سنسور های فوق‌العاده دقیق اف۳۵ میتوانند هواپیماهای جنگنده دشمن را در هر جهت شناسایی کنند و اطلاعات مربوطه را در کلاه هلمت خلبان به نمایش در بیاورند

و جالبتر اینکه این اطلاعات هیچ مشکلی را در دید خلبان نسبت به محیط اطرافش ایجاد نمیکند و اطلاعات لازم را به موشک منتقل کرده تا موقعی که هدف خود را بیابد بسوی آن روانه شود.

قابلیت پنهان کاری

اف۳۵ دارای قابلیت پنهان کاری (Stealth) بالایی است. طراحان این جنگنده از آخرین و پیشرفته‌ترین تکنولوژی ها برای کاهش بازتاب راداری و کاهش تشعشعات فروسرخ در طراحی اف۳۵ استفاده کرده‌اند.

سامانه فرامین صوتی

جنگنده اف ۳۵ اولین جنگنده آمریکایی است که به صورت عملیاتی از سامانه فرامین صوتی (DVI) استفاده میکند.

این سامانه قبلاً به‌ طور آزمایشی بر روی جنگنده‌های هارییر و اف-۱۶ مورد استفاده قرار گرفته بود. این سامانه به خلبان اجازه می‌دهد تا با گفتار بعضی از فرامین را کنترل و اجرا کند. 

نمایشگر یکپارچه کابین خلبان

اف ۳۵ اولین جنگنده در جهان است که از یک نمایشگر یکپارچه در داخل کابین خلبان استفاده می‌کند. این نمایشگر لمسی با رابط کاربری سامانه عامل اف-۳۵ هماهنگ بوده و خلبان توان سفارشی‌ سازی اطلاعات بر روی نمایشگر را دارد.

نمایشگر های داخلی جنگنده اف35
نمایشگر های داخلی جنگنده اف35

بیشینه سرعت

از دیگر ویژگی‌های این شکاری حداکثر سرعت 1.6 ماخ در حالت بارگذاری حداکثری سلاح می باشد، البته از این نظر سریع‌ترین در جهان محسوب نمی‌شود چون هواپیماهای دیگری هم وجود دارند که از اف-35 سریع‌تر میباشند.

مدل های مختلف هواپیمای اف۳۵ 

برای کاهش هزینه های ساخت و عملیاتی شدن این هواپیما،یک طرح ارائه شد تا این جنگنده در سه نوع اصلی مختلف تولید شود.بنا به تقاضای هر کدام از نیروهای نظامی،تفاوت هایی در طراحی ها دیده می شود البته نمونه طراحی پایه  آنها یکی می باشد. 

تیک آف عمودی Hovering take off F-35
تیک آف عمودی Hovering take off F-35
  • F-35A: مخصوص نشست و برخاست از باندهای متعارف (CTOL)

این مدل به سفارش نیروی هوایی آمریکا ساخته شده است. نیروی هوایی آمریکا بعد از انجام بررسی های بسیار برروی  اف۲۲ رپتور، طرحی را ارائه کرد که توانایی ها و ویژگی های جدید تری در آن در نظر گرفته شده بود.

بیشتر مشتریان خارجی اف ۳۵ نیز مدل اِی از این جنگنده را سفارش داده‌اند. مدلی اِی همچنان ارزان‌ترین مدل اف-۳۵ میباشد، که قیمت آن در تولید انبوه بین سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ در حدود ۸۵ میلیون دلار بوده است.

  • F-35B: مخصوص نشست و برخاست از باندهای کوتاه و عمودی میباشد

این مدل قابلیت پرواز در ارتفاع کم و با سرعت بسیار بالا را دارد که در حالت افقی هم امکان پرواز و نشستن در باندهایی با طول کم را نیز دارا می باشد.

مهمترین ویژگی این مدل عمود پرواز بودن آن می باشد، بطوری که گفته شده جایگزین کاملی برای هواپیمای قدیمی تر خود می باشد.

  • F-35C: مخصوص نشست و برخاست از ناوهای هواپیمابر:

اف ۳۵ مدل سی که دارای قابلیت ناو نشینی و نشست و برخواست کوتاه با استفاده از Catapult میباشد، دارای قلاب فرود نیز مبیاشد. می توان به جرات گفت که تمام ویژگی هایی که یک جنگنده کامل باید داشته باشد را این هواپیما داراست. جنگنده ای فوق العاده و پیشرفته چه از لحاظ طراحی و چه از لحاظ حمل تجهیزات.

یکی از مهمترین قابلیت های این هواپیما شرکت در تک های انفجاری شبانه می باشد که می تواند با کمترین احتمال رهگیری توسط رادارهای دشمن نفوذ کرده و هدف را منهدم کند و برگردد.

مدل های مختلف جنگنده اف۳۵
مدل های مختلف جنگنده اف۳۵

تقریبا در تمام مدلهای این هواپیما، جنگ افزارهای مشابهی به کار رفته است و تغییرها تنها در قسمت راداری و سیستم های پیچیده برخاست و نشست صورت می پذیرد.

تسلیحات f35

درمورد تسلیحات ابن جنگنده‌ بحث‌های زیادی میتوان انجام داد اما اگر بخواهیم به‌صورت کلی صحبت کنیم، این تسلیحات به سه دسته کلی تقسیم می‌شوند که عبارتند از:

تسلیحات جنگنده f35
تسلیحات جنگنده f35

1-تیربار 25 میلی متری هواپیما که برای اهداف در فاصله کوتاه مورداستفاده قرار می‌گیرد

2-موشک‌های هوا به هوا که برای اهداف هوایی برای فاصله‌های متفاوت مورداستفاده قرار می‌گیرند (که البته این موشک‌ها خود به دو دسته راداری و حرارتی تقسیم‌بندی می‌شوند)

3-موشک‌های هوا به زمین که آن‌ها نیز تقسیم‌بندی‌های خود را دارند.

در حالت کلی این هواپیما به‌صورت استاندارد قابلیت حمل 2 موشک فوق هوشمند هوا به هوای AIM 120 و همچنین دو بمب پیشرفته هدایت شونده 1000 پوندی GBU-32 را دارد.

موتور هواپیما

موتور هواپیمای اف۳۵ که F135 نام دارد، یک موتور از مدل توربوفن ساخته شده توسط کمپانی بزرگ Pratt & Whitney در ایالت Connecticut آمریکا می باشد که در همان کارخانه ساخته و مونتاژ می شود.

موتور جنگنده f35
موتور جنگنده f35

این موتور نیرویی برابر 125 هزار نیوتن در حالت عادی و 191.35 هزار نیوتون در حالت پس سوز تولید میکند و به طور اختصاصی جهت استفاده در جنگنده تک موتوره II Lightning 35-F ساخته شده است.

موتور F135 دارای نمونه های مختلفی است که این مدل ها عبارت اند از:

  • F-135-PW-100 :مورد استفاده در F-35A و دارای قابلیت نشست و برخاست عادی.
  • F-135-PW-600 :مورد استفاده در F-35B و همراه با قابلیت نشست و برخاست عمودی. 
  • F-135-PW-400 :مورد استفاده در نمونه ناونشین F-35Cو مخصوص عملیات دریایی.

قیمت جنگنده اف۳۵

پروژه طراحی و تولید اِف-۳۵ بزرگترین و پرهزینه‌ترین در نوع خود در تاریخ نظامی جهان است. دولت آمریکا هزینه نهایی این پروژه را یک تریلیون (یک هزار میلیارد) دلار برآورد کرده‌است.

آمریکا تا اکتبر ۲۰۱۸ سفارش خرید ۳۰۰۰ فروند اف ۳۵ را دریافت کرد و ارتش اسرائیل و بریتانیا چند فروند از آن را خریداری کرده که علاوه بر اسرائیل، بریتانیا، ژاپن، کره جنوبی، ترکیه و ایتالیا هم از آمریکا اف ۳۵ خریداری کرده‌اند.

در کل هزینه تمام‌شده پروژه F-35  که با مشارکت اعضای ناتو و اسرائیل در حال پیگیری است و چیزی در حدود یک تریلیون دلار یا هزار میلیارد دلار برآورد شده است که البته این هزینه هرسال نیز در حال افزایش میباشد.

اصلی ترین اﻧﺘﻘﺎدات وارد شده ﺑﻪ اف ۳۵

با وجود اینکه اف۳۵ جنگنده ای پیشرفته است اما انتقادات زیادی نیز به آن وارد می شود 

از جمله آن ایرادات میتوان به توان حمل سلاح کم در داخل بدنه اشاره کرد. این جنگنده تنها قابلیت حمل دو بمب هدایت شونده و دو موشک هوا به هوای امرام در نقش تهاجمی را دارد که واقعا کم است

چابکی اف۳۵ در رزم هوایی نزدیک کمتر از جنگنده های چون اف16 و اف15 است گرچه این جنگنده اگر تلاش کند که در بیشترین فاصله ممکن دشمن را شکار کند، بیشترین سرعت آن از 6.1 ماخ تجاوز نمیکند که کمتر از جنگنده های همانند دیگر خود است 

منابع

https://www.f35.com

https://www.lockheedmartin.com/en-us/products/f-35.html

https://www.defensenews.com/air/2020/03/04/f-35-program-head-pushes-back-on-elon-musk-critique-of-the-joint-strike-fighter